Skip to Menu Skip to Content Skip to Footer

Black-eyed Pea

History of Black-eyed Bean

The black-eyed pea, also called black-eyed bean, ChawaLie, Lobia, Mulatto-Gelato in various languages in India, is a subspecies of the cowpea, grown around the world for its medium-sized edible bean. The currently accepted botanical name is Vigna unguiculata subsp.
The first domestication occurred probably in West Africa,[1] but the black-eyed pea is widely grown in many countries in Asia; it was introduced into the Southern United States as early as the 17th century in Virginia. Most of the black-eyed pea cultivation in the region, however, took firmer hold in Florida and the Carolinas during the 18th century, reaching Virginia in full force following the American Revolution.[2] The crop would also eventually prove popular in Texas.

Production and Use

Belize is number 4 in world production of Black Eye Beans behind Peru, Madagascar and Myanmar. In quality, Belize is ranked 2nd behind only Peru.
Eating black-eyed peas on New Year's Day is thought to bring prosperity. This custom is followed by Sephardi and Israeli Jews to this day. Boiled and eaten whith glutinous rice ,it is served as a delicacy between meals. Also ideal as bean paste and in vegetable curries.


Importing countries

Black Eye Beans are in demand in Arab countries as they form part of the diet in that culture. Neighboring Guyana in South America is wild about Black Eye Beans – practically all of the bean consumption is for Black Eye Beans.  A lot goes to the middle east, to countries like the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait and major exports go to Europe as well; countries like Italy, Portugal, the Netherlands, the U.S.A. and Canada


Production of Myanmar

In Myanmar , Black-eyed bean  is gown in winter (starting October) and harvested in February to April. Producing States and Divisions are Kachin, Kayan, Kayar, Sagaing, pegu ( East and West), Megue, Mandalay , Mon, Shan ( North) and Irriwady.


Export of Myanmar

In Myanmar,about 60%of total production of Pigeon Pea is exported to India, Singapore, Indonesia, Pakistan, China, Philippines and UAE by  oversea or Border trade. Export Volumes are about 8000 tonnes in 2006-07, over 50000 tonnes in 2007-08, about 14000 tonnes in 2008-09, over 40000 tonnes in 2009-10 and about 17000 tonnes in 2010-11 9up to November).

 

ပဲလြန္းရာဇဝင္

ပဲလြန္းကို -eyed bean, ChawaLie, Lobia, Mulatto-Gelato ဟု အမ်ိဳးမ်ိဳးေခၚဆိုၾကၿပီး ရုုကၡေဗဒအမည္မွာ Vigna unguiculata  ျဖစ္ပါသည္။ ပဲလြန္းကို ပထမဦးစြာ အေနာက္အာဖရိကတြင္ စတင္စိုက္ပ်ိဳးခဲ့ရာမွ အာရွအျခားႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္ အေမရိကန္ေတာင္ပိုင္းတို႔တြင္ ၁၇ ရာစုႏွစ္အတြင္း က်ယ္ျပန္႔စြာ စိုက္ပ်ိဳးလာခဲ့ေၾကာင္း သိရပါသည္။ ေဒသအမ်ားစုတြင္ စိုက္ပ်ိဳးေသာ္လည္း ၁၈ ရာစုတြင္ ဖေလာ္ရီဒါႏွင့္ ကာရိုလိုင္နား တို႔တြင္ အမ်ားဆံုးစိုက္ပ်ိဳးလာေၾကာင္း သိရပါသည္။

ထုတ္လုပ္သည့္ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ အဟာရတန္ဘိုး

ဘရာဇီးႏိုင္ငံသည္ ပဲလြန္းထုတ္လုပ္မႈ အမ်ားဆံုးႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္သည့္ ပီရူး၊ မဒၵက္စကား ႏွင့္ ျမန္မာတုိ႔ၿပီးလွ်င္  စတုတၴအမ်ားဆံုး ထုတ္လုပ္ေၾကာင္း သိရပါသည္။ ပဲလြန္းစိုက္ပ်ိဳးျခင္း အားျဖင့္ ေျမဆီလႊာကို ႏိုက္ထရိုဂ်င္ ဓါတ္ပိုမိုေစၿပီး အဟာရဓါတ္ပါဝင္မႈ ျမင့္မားေၾကာင္း သိရပါသည္။ လူတစ္ဦး တစ္ခြက္စားသံုးတိုင္း ကယ္လယ္စီယံ ၂၁၁ မီလီဂရမ္၊ ဗဖာလစ္အက္စစ္ ၂ဝ၉ မီလီဂရမ္ႏွင့္ ဘီတာမင္ ေအ ၁၃ဝ၅ IU ႏွင့္ အျခားအဟာရမ်ား ပါဝင္ေၾကာင္း သိရပါသည္။

ပဲလြန္းကို ခ်မ္းသာၾကြယ္ဝမႈကို ယူေဆာင္လာသည္ဆိုသည့္ နမိတ္ျဖင့္ ႏွစ္သစ္ကူးသည့္ေန႔တြင္ စားသံုးေၾကာင္းႏွင့္ ေကာင္ညွင္းဆန္ႏွင့္ေရာျပဳတ္၍လည္းေကာင္း ၊ ပဲအႏွစ္အေနျဖင့္လည္းေကာင္း၊ ဟင္းလ်ာအျဖစ္လည္းေကာင္း စားသံုးေၾကာင္း သိရပါသည္။

တင္သြင္းႏိုင္ငံမ်ား

ပဲလြန္းကို အာရပ္ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ရိုးရာဓေလ့အရ ပံုမွန္စားသံုးမႈျပဳလုပ္ပါသည္။ ေတာင္အေမရိကာရွိ ဂူရာနာတြင္ အမ်ားဆံုးစားသံုးပါသည္။ ယူေအအီး၊ ေဆာ္ဒီအာေရးဗီးယား၊ ကူဝိတ္ႏွင့္ အျခား ဥေရာပႏိုင္ငံမ်ားသည္ တင္သြင္းမႈအမ်ားဆံုးႏိုင္ငံမ်ား ျဖစ္ေၾကာင္း သိရပါသည္။


ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ထုတ္လုပ္မႈ

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ပဲလြန္းကို ေအာက္တိုဘာလတြင္ စတင္စိုက္ပ်ိဳးၿပီး ဇန္နဝါရီ မွ ဧၿပီလအတြင္း ရိတ္သိမ္းပါသည္။။ စိုက္ပ်ိဳးသည့္ တိုင္းေဒသႀကီးမ်ားႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ားမွာ ကခ်င္၊ ကရင္၊ ကယား၊ စစ္ကိုင္း၊ ပဲခူးအေရွ႕အေနာက္၊ မေကြး၊ မႏၲေလး၊ မြန္၊ ရွမ္းျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းႏွင့္ ဧရာဝတီတိုင္းေဒသႀကီး တို႔ျဖစ္ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ျပည္ပတင္ပို႔မႈ

ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ထုတ္လုပ္ေသာ ပဲလြန္းကို ၄ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ ျပည္တြင္းစားသံုးၿပီး ၆ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ကို အိႏၵိယ၊ စင္ကာပူ၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ ပါကစၥတန္၊ တရုတ္၊ ဖိလစ္ပိုင္ႏွင့္ ယူေအအီးတို႔ကို ပင္လယ္ေရးေၾကာင္းႏွင့္ နယ္စပ္လမ္းေၾကာင္းတို႔မွ တင္ပို႔ပါသည္။ ဘ႑ာႏွစ္အလိုက္တင္ပို႔မႈတို႔မွာ ၂ဝဝ၆-ဝ၇ တြင္ တန္ခ်ိန္ ၇၉၅ဝ၊ ၂ဝဝ၇-ဝ၈ တြင္ တန္ခ်ိန္ ၅ဝ၃၆၉၊ ၂ဝဝ၈-ဝ၉ တြင္ တန္ခ်ိန္ ၁၃၆၁ဝ၊ ၂ဝဝ၉-၁ဝ တြင္ တန္ခ်ိန္ ၄ဝ၈၉၆ ႏွင့္ ၂ဝ၁ဝ-၁၁ ႏိုဝင္ဘာလထိ တန္ခ်ိန္ ၁၆၆၈၂ တင္ပို႔ခဲ့ေၾကာင္း  သိရပါသည္။

 

ပဲလြန္း
ပဲလြန္း၏အမည္ကုိ ေအာက္ပါအတုိင္း ေခၚေဝၚေၾကာင္းသိရပါသည္။
(က)    သီးႏွံအမည္        -    ပဲလြန္း
(ခ)    ေဒသအေခၚအေဝၚ    -    ပဲလြန္း၊ ပဲလြန္းျဖဴ၊ ပဲလြန္းနီ
(ဂ)    အဂၤလိပ္အမည္        -    COW PEA, BLACK EYED BEAN, ROSE PELUN
(ဃ)    ရုကၡေဗဒအမည္        -    VIGNA CATJANG, VIGNA UNGUICULATA LINN  UNGUICULATA


ပဲ၏ပုံသ႑ာန္၊ အရြယ္အစားႏွင့္ အေရာင္အဆင္း

ပဲလြန္း၏ပုံသ႑ာန္မွာ ဆလင္ဒါလုံးရွည္ ပုံစံကဲ႔သုိ႕ရွိျပီး ေက်ာက္ကပ္ပုံကဲ့သုိ႕ လုံးေခ်ာသည့္ ပုံသ႑ာန္ရွိပါသည္။ အေစ့မွာ ဘုိကိတ္ႏွင့္ပဲပုတ္ေစ့ပုံသ႑ာန္ႏွင့္ ဆင္ျပီး အရြယ္အစားမွာ အလ်ား (၇) မီလီမီတာ၊ အနံ (၆) မီလီမီတာခန္႕ရွိပါသည္။ ေဒသအေခၚအားျဖင့္ ပဲလြန္းျပာကုိ ဘုိကိတ္ပဲဟုလည္း ေခၚပါသည္။ ပဲလြန္း၏ အေရာင္အဆင္းမွာ အျဖဴႏွင့္အနီေရာင္မ်ားရွိ၍ ပဲလြန္းျဖဴႏွင့္ ပဲလြန္းနီဟု၍ အေရာင္ကြဲျပားမွဳရွိပါသည္။ ပဲလြန္းကုိ အခ်ဳိ႕ေဒသမ်ားတြင္ နီညဳိေရာင္အဆင္းရွိ၍ ပဲစအုဟုေခၚသည္

 

အသီး၏ ပုံသ႑ာန္ႏွင့္အရြယ္အစား

အသီး၏ပုံသ႑ာန္မွာ ပဲေတာင့္ရွည္မ်ဳိးျဖစ္ျပီး အလ်ား (၇) လက္မမွ (၁၂) လက္မထိရွည္ ပါသည္။ ပဲေတာင့္၏အေရာင္အဆင္းမွာ အစုိႏုေသာအခါတြင္ အစိမ္းေရာင္သမ္းျပီး ရင့္မွည့္ေျခာက္ ေသြ႕ေသာအခါ ေကာက္႐ုိးေျခာက္အေရာင္ ၾကက္ဥခြံကဲ့သုိ႕ဝါေဖ်ာ့ေသာအေရာင္ရွိပါသည္။ ပဲတစ္ေတာင့္ လွ်င္ (၈) ေစ့မွ (၁ဝ) ေစ့ခန္႕ပါရွိတတ္ပါသည္။ ပဲလြမ္းအစုိမ်ားကုိ ႏုသည့္အခ်ိန္တြင္ အေတာင့္လုိက္ ဆြတ္ခူး၍ ေရာင္းခ်စားသုံးေလ့ရွိပါသျဖင့္ အထြက္ႏွဳန္းေလ်ာ့နည္းမွဳရွိေၾကာင္း ေလ့လာေတြ႕ရွိ႔ရပါသည္။


ပဲလြန္းတြင္ပါဝင္ေသာ အဟာရဓါတ္မ်ား

ပဲမ်ဳိးစုံအေၾကာင္းမွတ္တမ္းတြင္ အာဟာရဓါတ္ပါဝင္မွဳကုိ ေအာက္ပါအတုိင္း ေလ့လာေဖာ္ျပ ထားသည္ကုိ ေတြ႕ရပါသည္။
(၁)    အစုိဓါတ္ (Moisture  %)                     ၁၁.ဝဝ %
(၂)    အဆီဓါတ္ (Fat  %)                              ၁.၃ဝ %
(၃)    အမွ်င္ဓါတ္    (Fibre  %)                       ၃.၉ဝ %
(၄)    ပ႐ုိတင္းဓါတ္ (Protein  %)                   ၂၅.၆ဝ %
(၅)    ျပာဓါတ္ (Ash  %)                                ၃.၆ဝ %
(၆)    ကာဘုိဟုိက္ဒရိတ္ (Carbo Hydrate %)    ၅၆.၈ဝ %



ၾကဳိက္ႏွစ္သက္သည္႔ ရာသီဥတု၊ စုိက္ပ်ဳိးသည့္ကာလႏွင့္ ရိတ္သိမ္းသည့္ကာလ

ပဲလြန္းသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏အရပ္ေဒသတုိင္းတြင္ စုိက္ပ်ဳိးျဖစ္ထြန္းႏုိင္ပါသည္။ ေႏြ၊ မုိး၊ ေဆာင္း ရာသီအမ်ဳိးမ်ဳိးဒဏ္ကုိ ခံႏုိင္ရည္ရွိ၍ စုိက္ပ်ဳိးရန္အလြယ္ကူဆုံး ပဲသီးႏွံျဖစ္ပါသည္။ အထူး သျဖင့္ ေအးျမ ေျခာက္ေသြ႕ေသာ ရာသီဥတုကုိၾကဳိက္ႏွစ္သက္မွဳရွိပါသည္။

ပဲလြန္းမ်ားကုိ ၾသဂုတ္လႏွင့္ စက္တင္ဘာလမ်ားတြင္ စတင္စုိက္ပ်ဳိးေလ့ရွိပါသည္။ ပဲလြန္းသည္ ဇြန္လမွ ေအာက္တုိဘာလအတြင္း မည္သည့္အခ်ိန္မဆုိ စုိက္ပ်ဳိးႏုိင္ေသာသီးႏွံျဖစ္ပါသည္။ ပဲလြမ္း မ်ားကုိ စိုက္ပ်ဳိးရန္အတြက္ (၁၈) လက္မအကြာ ထြန္ေၾကာင္းမ်ားဆြဲ၍ (၈) လက္မမွ (၁) ေပခန္႕အကြာအေဝး ျခား၍မ်ဳိးေစ့ခ်ျပီး စုိက္ပ်ဳိးႏုိင္ပါသည္။ မ်ဳိးေစ့တစ္က်င္းလွ်င္ (၂) ေစ့၊ (၃) ေစ့ခ်၍ စုိက္ပ်ဳိးေလ့ရွိပါသည္။

ပဲလြန္းမ်ားကုိ စုိက္ပ်ဳိးျပီး (၅)လမွ (၆)လခန္႕အခ်ိန္ျဖစ္ေသာ ဒီဇင္ဘာလႏွင့္ဇန္နဝါရီလ မ်ားတြင္ ရိတ္သိမ္းႏုိင္ပါသည္။ ပဲလြန္းကုိ မ်ဳိးတူအုပ္စုျဖစ္ေသာ ဘုိကိတ္ပဲ၊ ပဲစဥ္းငုံ၊ ပဲတီစီမ္းမ်ားႏွင့္ တစ္ခ်ိန္ တည္းလုိ အပင္ရိတ္သိမ္းပါသည္။ ထုိပဲမွာ သီးေတာင့္အျဖစ္လည္းေကာင္း၊ သီးေစ့အျဖစ္လည္းေကာင္း စားသုံးႏုိင္သျဖင့္ ေဆာင္းရာသီတြင္ ဆြတ္ခူးရိတ္သိမ္းၾကပါသည္။


စားသုံးနည္းမ်ား

ပဲလြန္းကုိ အသီးႏုခ်ိန္တြင္ ဟင္းလ်ာအျဖစ္ ျပဳတ္၊ ခ်က္ စားသုံး၍ အသီးမွည့္ခ်ိန္တြင္ ေကာက္ၫွင္းႏွင့္ေပါင္းစားျခင္း၊ အေစ့ကုိေလွာ္စားျခင္း၊ ဆန္ႏွင့္ေရာ၍ (မႏၱေလးပဲေၾကာ္၊ ပဲစအုေၾကာ္ အျဖစ္) ေၾကာ္စားျခင္၊ အပင္ေဖာက္စားသုံးၾကသည္။

Login Register





Login
Register

Products

black_eyed_pea
black_eyed_pea_1
black_eyed_pea_2
black_matpe
bocate
butter_beans
butter_beans_1
butter_beans_2
chick_peas
chick_peas_1
dry_urad
lentil
lentil_1
lentil_2
lima_bean
maung
maung_1
maung_3
maung_4
maung_5
pegyi
peyin
peyin_1
pigeon
pigeon_1
pigeon_3
red_kidney
red_kidney_1
sesame_seeds
sesame_seeds_1
sesame_seeds_black
soya
sultani
sultanipya
urad_1
white_lentils
beans

Who is Online ?

We have 7 guests online